Antwerpen-Centraal en de Meir, van spoorwegkathedraal tot winkelstraat
Vertrek uit Antwerpen-Centraal Te voet van het station naar de historische binnenstad Ongeveer twee uur Namiddag Makkelijk
Antwerpen-Centraal dankt zijn bijnaam ‘spoorwegkathedraal’ aan de koepel boven de wachtzaal. Het natuurstenen stationsgebouw van Louis Delacenserie verrees tussen 1895 en 1905. Binnen vallen de marmeren trappen en de monumentale klok op. De overkapping van de sporen, in ijzer en glas, is ongeveer 44 meter hoog.
Het station telt vier niveaus en veertien sporen. Treinen naar het noorden rijden sinds 2007 door een tunnel op 18 meter onder het straatniveau. Komt u met de trein aan, neem dan de trap naar boven en bekijk de stationshal op uw gemak.
Vanaf het station wandelt u over de brede De Keyserlei naar de Meir, de autovrije winkelstraat. Tot de kathedraal is het ongeveer twee kilometer, langs winkels, cafés en panden uit de achttiende en negentiende eeuw. Voorbij de Meir ziet u vanaf de Groenplaats de kathedraaltoren.
De Zoo en de diamantwijk liggen naast het station. U kunt ze alle drie op dezelfde dag bezoeken.
Onderweg via: Antwerpen-Centraal, Astridplein, De Keyserlei, Meir.
Inbegrepen: De buitenruimte en de stationshal kunt u zonder ticket bezoeken.
Praktische tip: Ga via het Astridplein binnen voor de gevel en klim naar het hoogste niveau voor het uitzicht op de stationshal. Op zondag sluiten veel winkels op de Meir. Op zaterdag is het er druk.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. In december is de omgeving doorgaans versierd voor Kerstmis.
Het Steen, de Scheldekaaien en de Sint-Annatunnel
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Te voet langs de rivier Ongeveer twee uur Namiddag Makkelijk
Het Steen, het oudste gebouw van Antwerpen, werd tussen 1200 en 1225 gebouwd als poortgebouw van de burcht van de hertogen van Brabant. De burcht werd in de negentiende eeuw afgebroken. Van 1303 tot 1827 deed Het Steen dienst als gevangenis. Aan de toegangsbrug staat een beeld van Lange Wapper, de reus uit de Vlaamse volksverhalen die de middeleeuwse Antwerpenaren de stuipen op het lijf joeg.
Het uitgebreide Steen is nu een onthaalplek met een bezoekerscentrum, een cruiseterminal en de interactieve tentoonstelling Antwerp Story over de stad en haar haven. Het dakterras kijkt uit over de rivier en de binnenstad.
Wandel zuidwaarts langs de Scheldekaaien tot aan de Sint-Jansvliet. Daar begint de Sint-Annatunnel uit 1933. Die brengt voetgangers en fietsers over 572 meter onder de Schelde door. De oorspronkelijke houten roltrappen dalen ongeveer 31 meter af. Wereldwijd zijn er nog maar weinig in gebruik.
Op Linkeroever vindt u een strandje aan de rivier en kijkt u uit op het bekende Antwerpse stadsgezicht met de kathedraaltoren.
Onderweg via: Het Steen, Steenplein, Sint-Annatunnel, Linkeroever.
Inbegrepen: De tunnel en de kaaien zijn vrij toegankelijk. Voor de Antwerp Story in Het Steen hebt u een ticket nodig. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: Steek de tunnel tegen de avond door. Na zonsondergang ziet u op Linkeroever de verlichting in de binnenstad. Op donderdag krijgen de roltrappen vaak een onderhoudsbeurt. Er zijn ook liften.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Van mei tot september is er meer leven op de kaaien.
Red Star Line Museum, waar meer dan twee miljoen landverhuizers naar Amerika vertrokken
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Te voet over het Eilandje of met de bus Ongeveer twee uur Namiddag Makkelijk
Van 1872 tot 1935 brachten de schepen van de Red Star Line meer dan twee miljoen mensen van Antwerpen naar de Verenigde Staten en Canada. Velen kwamen uit Oost-Europa en zochten een nieuw bestaan. In de drukste jaren vervoerde de rederij meer dan honderdduizend passagiers per jaar.
Het museum is gevestigd in de oorspronkelijke loodsen aan de Schelde. Hier ondergingen derdeklaspassagiers vóór het inschepen een medische controle en ontsmetting. Aan de hand van brieven, foto’s, voorwerpen en getuigenissen volgt u echte reizigers, van hun dorp tot Ellis Island in New York.
Albert Einstein reisde drie keer met de rederij, voor het laatst in 1933. De latere componist Irving Berlin maakte de overtocht in 1893, toen hij vijf jaar was. Tijdelijke tentoonstellingen trekken het verhaal van de migratie door tot vandaag.
Op de plaats van de oude schoorsteen staat een uitkijktoren in de vorm van een scheepsschoorsteen. Boven kijkt u uit over de haven en het Eilandje.
Onderweg via: Red Star Line Museum, Eilandje, Rijnkaai.
Inbegrepen: U koopt een toegangsticket. De tijdelijke tentoonstellingen zijn doorgaans inbegrepen. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: Het MAS ligt op enkele minuten wandelen. Voor wie voorouders heeft die via een Europese haven emigreerden, kan de tentoonstelling de familiegeschiedenis helpen duiden. Het museum is doorgaans op maandag gesloten.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Ook fijn bij regenweer.
MoMu en de modewinkels van de Nationalestraat
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Te voet vanaf de Groenplaats Ongeveer twee uur Namiddag Makkelijk
Antwerpen groeide uit tot een Europese modestad dankzij een generatie ontwerpers van de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten. In 1986 trokken zes oud-studenten op een beurs in Londen de aandacht van de internationale pers. Dries Van Noten, Ann Demeulemeester, Walter Van Beirendonck, Dirk Van Saene, Dirk Bikkembergs en Marina Yee werden bekend als de Antwerpse Zes. Ook Martin Margiela, die kort na hen doorbrak, studeerde aan de academie.
Het ModeMuseum Antwerpen, kortweg MoMu, werd in 2002 opgericht en deelt aan de Nationalestraat een gebouw met de modeafdeling van de academie. Naast stukken uit de eigen collectie toont het museum thematentoonstellingen over ontwerpers, technieken en kledinggeschiedenis.
In de Nationalestraat en de Kammenstraat vindt u Belgische ontwerpers, zelfstandige boetieks en tweedehandswinkels. De hoofdwinkel van Dries Van Noten is gevestigd in een historisch pand in de buurt.
U kunt de winkels en het museum bezoeken op weg van de kathedraal naar het Zuid.
Onderweg via: MoMu, Nationalestraat, Kammenstraat.
Inbegrepen: Voor het museum koopt u een ticket. De winkels in de buurt kunt u vrij binnenlopen. Raadpleeg de actuele tarieven.
Praktische tip: Kijk vooraf welke tentoonstelling loopt. Tussen twee tentoonstellingen kan het museum een paar dagen sluiten. Op zondag zijn veel winkels dicht.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. De solden vallen doorgaans in januari en juli.
Kazerne Dossin in Mechelen, memoriaal en museum over de Holocaust
Vertrek uit Centrum van Mechelen Te voet vanaf de Grote Markt van Mechelen Ongeveer twee uur Voormiddag Makkelijk
Tijdens de Tweede Wereldoorlog gebruikten de nazi’s de voormalige Dossinkazerne in Mechelen als verzamelkamp voor Joden, Sinti en Roma uit België en Noord-Frankrijk. Tussen 1942 en 1944 deporteerden ze van hieruit meer dan 25.000 mensen, de meesten naar Auschwitz-Birkenau. Slechts weinigen keerden terug.
In de oude kazerne bevindt zich het memoriaal. In 1955 kreeg ze een eerste Joods museum over deportatie en verzet. Aan de overkant van de straat opende in 2012 het huidige museum, een ontwerp van bOb Van Reeth met symbolische verwijzingen naar de Holocaust.
Foto’s, documenten en portretten van gedeporteerden vertellen over de vervolging in België, het leven in het kamp en de transporten. De laatste zalen leggen een verband met racisme, uitsluiting en mensenrechten vandaag. Er is ook een documentatiecentrum.
Trek tijd uit voor dit aangrijpende bezoek, zodat u na afloop even kunt stilstaan bij wat u hebt gezien.
Onderweg via: Kazerne Dossin, Mechelen.
Inbegrepen: U hebt een ticket nodig. Een groepsrondleiding reserveert u apart. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: Het museum is doorgaans op woensdag en op bepaalde Joodse feestdagen gesloten, waaronder het Joods Nieuwjaar en Jom Kipoer. Voor kinderen vanaf negen jaar is er een parcours om samen met hun ouders te volgen. Neem in het memoriaal de stilte in acht.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Controleer vooraf de sluitingsdagen.
De diamantwijk en DIVA, het museum voor diamant, juwelen en zilver
Vertrek uit Antwerpen-Centraal Te voet Ongeveer twee uur Voormiddag Makkelijk
Direct naast Antwerpen-Centraal ligt de diamantwijk. In de paar straten van deze ‘Square Mile’ zijn vier diamantbeurzen gevestigd, waaronder de Diamantclub van Antwerpen. Er zijn ook honderden handelskantoren en slijperijen. Een groot deel van de ruwe diamant in de wereld passeert Antwerpen.
Joodse families hebben de handel mee opgebouwd. De Antwerpse Joodse gemeenschap is nog altijd nauw bij de sector betrokken, en op zaterdag valt de handel stil. De kantoren vindt u vooral in de Hoveniersstraat. Rond het station liggen de juwelierszaken.
Bij DIVA, het museum voor diamant, juwelen en zilver vlak bij de Grote Markt, ziet u hoe diamantslijpers werken. De collectie toont edelsmeedkunst uit verschillende eeuwen en belicht de Antwerpse handel in edelstenen.
Onderweg via: Diamantwijk, Hoveniersstraat, DIVA.
Inbegrepen: De diamantwijk verkent u vrij. Voor DIVA hebt u een ticket nodig. Raadpleeg de actuele tarieven.
Praktische tip: Kom op een weekdag, want op zaterdag is de handel gesloten. Wees discreet als u mensen of kantoorgevels fotografeert.
Beste reisperiode: Het hele jaar door, van maandag tot vrijdag.
Sint-Jacobskerk, de grafkerk van Rubens
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Te voet vanaf de Meir Ongeveer een uur Namiddag Makkelijk
De Sint-Jacobskerk ligt in de Lange Nieuwstraat, op enkele minuten van de Meir. Achter de gotische gevel gaat een grotendeels barok interieur schuil. Welgestelde Antwerpse families betaalden voor het marmer, de altaren en de beelden in hun kapellen.
Achter het koor ligt de grafkapel van Peter Paul Rubens. Voor het altaar schilderde hij zelf Maria met Kind, omringd door heiligen. De hele kapel, met altaar, grafschrift en graven, werd gerestaureerd.
Een ander bijzonder werk is De wonderbare visvangst van Jacob Jordaens, dat na restauratie naar de kerk terugkeerde. Ook de kerk zelf onderging een langdurige restauratie in twee fasen.
Dit korte, rustige bezoek vormt een aanvulling op een Rubenswandeling en ligt wat verder van de drukte aan de kathedraal.
Onderweg via: Sint-Jacobskerk, Lange Nieuwstraat.
Inbegrepen: Voor een toeristisch bezoek betaalt u doorgaans toegang. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: De kerk is voor bezoekers doorgaans alleen in de namiddag open. Spreek zacht uit respect voor wie komt bidden. U kunt het bezoek combineren met de Meir en Antwerpen-Centraal.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Kijk de bezoekuren na voor uw vertrek.
De rozenkransschilderijen en de barokke Calvarieberg van de Sint-Pauluskerk
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Te voet vanaf de Grote Markt Ongeveer een uur Namiddag Makkelijk
De Sint-Pauluskerk was de kloosterkerk van de dominicanen. De bouw begon na 1517 en in 1571 werd de kerk ingewijd. Na een blikseminslag en brand in 1679 verrees op de gotische basis een nieuwe baroktoren.
In de noordelijke zijbeuk hangen de Vijftien Mysteries van de Rozenkrans. Elf kunstenaars schilderden de reeks tussen 1616 en 1618. Rubens hielp het project op gang en schilderde De geseling. Ook Antoon van Dyck en Jacob Jordaens leverden werk. Toen in april 1968 ’s nachts brand uitbrak, hielpen buurtbewoners de schilderijen naar buiten te brengen.
Naast de kerk ligt de Calvarieberg. De tuin werd in 1697 ontworpen en in de achttiende eeuw voltooid. Langs 63 levensgrote beelden van profeten, engelen en heiligen volgt u de opgang naar de kruisiging.
De kerk ligt bij de Veemarkt, op enkele minuten van de Grote Markt, tussen de oude straten aan de Schelde.
Onderweg via: Sint-Pauluskerk, Veemarkt.
Inbegrepen: Er gelden beperkte bezoekuren. Controleer of u een ticket nodig hebt en bekijk de actuele tarieven.
Praktische tip: De kerk is beperkt open en de uren verschillen per seizoen. Kijk ze vooraf na. De Calvarieberg bereikt u langs de zijkant van de kerk.
Beste reisperiode: Van april tot oktober is de kerk doorgaans meer dagen open. Kijk vooraf de openingsdagen na.
ZOO Antwerpen, de historische dierentuin naast het station
Vertrek uit Antwerpen-Centraal Te voet. De ingang ligt naast het station. Ongeveer vier uur Een hele dag Makkelijk
ZOO Antwerpen werd opgericht op 21 juli 1843. Het is de oudste dierentuin van België en een van de oudste ter wereld. Hij ligt pal naast Antwerpen-Centraal, zodat u er ook op doorreis gemakkelijk kunt binnenlopen.
Naast de dieren ziet u architectuur uit de negentiende en de vroege twintigste eeuw. In de Egyptische Tempel uit 1856 leven savannedieren. De Moorse Tempel uit 1885 huisvest de okapi’s. Het aquarium uit 1910 is ontworpen door Emile Thielens. Onderweg komt u langs tuinen, vijvers en historische paviljoenen.
Er leven ongeveer vijfduizend dieren uit verschillende werelddelen. Dezelfde maatschappij beheert ook ZOO Planckendael in Muizen bij Mechelen.
De Zoo is een gezinsuitstap en biedt afwisseling tussen de musea in de binnenstad.
Onderweg via: ZOO Antwerpen, Antwerpen-Centraal.
Inbegrepen: Koop uw ticket online. Voor kinderen geldt een lager tarief. Raadpleeg de actuele prijzen.
Praktische tip: Koop uw ticket vooraf om wachtrijen in het weekend en de schoolvakanties te vermijden. Een groot deel van het parcours ligt buiten. Neem buiten de zomer een jas mee.
Beste reisperiode: Van april tot september zijn de dagen lang en zijn de dieren buiten actiever. De Zoo is het hele jaar open.
Het Havenhuis van Zaha Hadid en de Antwerpse haven
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Met de fiets, bus of auto naar de noordelijke dokken Ongeveer twee uur Voormiddag Makkelijk
In het Havenhuis zetelt het Antwerpse havenbestuur. De beschermde brandweerkazerne uit 1922 vormt de basis van het gebouw. Het bureau van Zaha Hadid plaatste er een volume van gefacetteerd glas bovenop, dat aan een diamant of aan een scheepsboeg doet denken. Het opende in 2016.
Binnen is de oude kazerne grotendeels intact. De vroegere droogtoren voor brandslangen verbindt oud en nieuw via vier glazen liften. Het gebouw aan het Zaha Hadidplein is een herkenningspunt van de hedendaagse Belgische architectuur.
De haven van Antwerpen behoort tot de grootste van Europa. Het Havenhuis staat waar de oude dokken van het Eilandje overgaan in het noordelijke havengebied. De buitenkant kunt u op elk moment bekijken. Binnen kunt u enkel terecht met een vooraf gereserveerde rondleiding.
Onderweg via: Havenhuis, Zaha Hadidplein, Eilandje.
Inbegrepen: Het gebouw van buiten bekijken is gratis. Voor een betaalde rondleiding binnen moet u reserveren. Raadpleeg de actuele tarieven.
Praktische tip: Volg vanaf het MAS met de fiets de dokken naar het noorden. Kijk vooraf op welke dagen er rondleidingen zijn.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Bij zonnig weer weerspiegelen de lucht en de dokken in het glas.
De Cogels-Osylei en de belle-époquehuizen van Zurenborg
Vertrek uit Centrum van Antwerpen Met de tram of trein naar Antwerpen-Berchem en verder te voet Ongeveer twee uur Voormiddag Makkelijk
Zurenborg ligt ten zuidoosten van de binnenstad, bij station Antwerpen-Berchem. De wijk werd grotendeels tussen 1894 en 1906 gebouwd. Art nouveau wisselt er af met neogotiek, neorenaissance, neoclassicisme en zelfs de Engelse cottagestijl. Die verscheidenheid laat zien hoe de gegoede burgerij in de belle époque wilde wonen.
De meeste herenhuizen staan aan de Cogels-Osylei. Wandel rustig en kijk ook naar boven voor smeedijzeren balkons, mozaïeken, glasramen, torentjes en tegelpanelen. In de jaren zestig dreigde de wijk te worden afgebroken. Bescherming als stadsgezicht bracht redding. Veel huizen zijn afzonderlijk beschermd als monument.
Het noordelijke deel, van oudsher meer een middenklassebuurt, ligt rond de Dageraadplaats. Op dit plein vindt u cafés en restaurants voor het einde van uw wandeling.
Onderweg via: Zurenborg, Cogels-Osylei, Dageraadplaats, Antwerpen-Berchem.
Inbegrepen: De wandeling door de straten is gratis. De woningen zijn privé en niet te bezoeken.
Praktische tip: Begin op de Cogels-Osylei en ga lunchen op de Dageraadplaats. Fotografeer de huizen vanaf het voetpad en respecteer de privacy van de bewoners. Blijf uit voortuinen en portieken.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Van april tot oktober hebt u langer daglicht om de gevels te fotograferen.
Museum Hof van Busleyden in een Mechels stadspaleis uit de renaissance
Vertrek uit Centrum van Mechelen Te voet vanaf de Grote Markt van Mechelen Ongeveer twee uur Namiddag Makkelijk
Het Hof van Busleyden is het renaissancepaleis dat humanist en hofraad Hiëronymus van Busleyden zo’n vijfhonderd jaar geleden liet bouwen. Op enkele minuten van de Mechelse Grote Markt vindt u er binnentuinen en zalen in bak- en natuursteen.
Het museum voert u naar de tijd van de Bourgondische hertogen en naar het Mechelen dat als hoofdstad van de Nederlanden diende. U maakt kennis met landvoogdes Margareta van Oostenrijk, haar neef Karel V en de Mechelse gasthuiszusters. Kunst uit de noordelijke renaissance brengt macht, geloof, humanisme en de groeiende contacten tussen werelddelen in beeld.
In de twee publiek toegankelijke tuinen kunt u even uitrusten. Voor kinderen van 6 tot 13 jaar is er een eigen parcours, inbegrepen in het ticket.
Onderweg via: Museum Hof van Busleyden, Mechelen.
Inbegrepen: Voor het museum koopt u een ticket. De tuinen zijn vrij toegankelijk. Bekijk de actuele tarieven.
Praktische tip: Het museum is doorgaans open van woensdag tot zondag. Combineer uw bezoek met een beklimming van de Sint-Romboutstoren.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Ook fijn bij regenweer.
Brouwerij Het Anker en het Groot Begijnhof van Mechelen
Vertrek uit Centrum van Mechelen Te voet vanaf de Grote Markt van Mechelen ongeveer 3 uur Namiddag Makkelijk (ongeveer 100 treden)
In de smalle straten van het Groot Begijnhof van Mechelen staan de bakstenen woningen van de begijnen. Deze religieuze vrouwen leefden in gemeenschap zonder eeuwige geloften af te leggen. Het hof behoort tot de Vlaamse begijnhoven op de UNESCO-Werelderfgoedlijst.
In het begijnhof ligt Brouwerij-Stokerij Het Anker. Met wortels die teruggaan tot 1471 is het een van de oudste brouwerijen van België. De familie Leclef restaureerde de gebouwen in de jaren negentig. Hier brouwt men Gouden Carolus, genoemd naar keizer Karel V, die in Mechelen opgroeide. Voor de Classic en de Tripel gebruikt de brouwerij nog altijd de drie naoorlogse koperen ketels.
Tijdens de rondleiding komt u in de brouwzaal, bij de gisting en in de stokerij, waar bier tot whisky wordt gestookt. U sluit af met twee proevertjes. De brasserie op het gelijkvloers is dagelijks open.
Ook zonder degustatie kunt u door het begijnhof wandelen en de architectuur van de brouwerij bekijken.
Onderweg via: Groot Begijnhof, Brouwerij Het Anker.
Inbegrepen: De rondleiding met twee proevertjes is betalend en moet u reserveren. Voor de wandeling door het begijnhof hebt u geen ticket nodig. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: Reserveer vooraf, zeker voor een zaterdag. Proef met mate en rijd zelf niet meer als u alcohol drinkt. Het parcours telt ongeveer honderd treden en is niet toegankelijk met een rolstoel.
Beste reisperiode: Het hele jaar door, van dinsdag tot zondag. Op zaterdag zijn er meer rondleidingen.
Speelgoedmuseum Mechelen
Vertrek uit Mechelen Te voet of met de bus vanuit het centrum van Mechelen Ongeveer twee uur Voormiddag Makkelijk
In het Speelgoedmuseum Mechelen ontdekt u met het gezin waarmee kinderen in België speelden, van de middeleeuwen tot vandaag. De vaste collectie bestaat uit speelgoed dat hier ook echt werd gebruikt.
Met een polsbandje activeert u de informatieschermen. Er zijn speelplekken voor elke leeftijd. Ook volwassenen herkennen vaak speelgoed uit hun jeugd.
Het museum is dagelijks open. Dat maakt het makkelijk in te plannen op een maandag of dinsdag, wanneer andere musea vaak gesloten zijn.
Onderweg via: Speelgoedmuseum Mechelen.
Inbegrepen: U hebt een ticket nodig. Voor kinderen gelden aangepaste tarieven. Kijk de actuele prijzen na.
Praktische tip: Een uitstap met kinderen bij regenweer. Het museum sluit op 24, 25 en 31 december en op 1 januari.
Beste reisperiode: Het hele jaar door.