Het noorden van de Ieperboog met Essex Farm, Yorkshire Trench en de Duitse begraafplaats van Langemark
Vertrek uit Ieper Met de auto, de fiets of een georganiseerde uitstap ongeveer 3 uur Voormiddag Makkelijk
Essex Farm Cemetery ligt aan het kanaal Ieper-IJzer, enkele kilometers ten noorden van de stad. In de vroegere hulppost schreef de Canadese arts John McCrae in mei 1915 In Flanders Fields. Dankzij zijn gedicht werd de klaproos een symbool van de herdenking van de oorlogsdoden. Een gedenkteken herinnert aan de dichter.
Bij Yorkshire Trench in Boezinge ziet u een heraangelegde loopgraaf, de plek van een schuilplaats uit 1917 en informatiepanelen. Vlakbij belicht Entry Point North op hoeve Klein Zwaanhof de noordelijke Ieperboog met een film, panelen en een wandelfolder.
Verderop rusten op de Duitse militaire begraafplaats van Langemark meer dan 44.000 militairen, van wie ongeveer de helft in een massagraf. Tussen de eiken liggen lage grafstenen. De namen staan op basaltblokken en vier rouwende figuren van Emil Krieger kijken over de graven uit. De Duitse oorlogsgravendienst beheert het terrein.
Onderweg via: Essex Farm Cemetery, Yorkshire Trench, Entry Point North, Duitse militaire begraafplaats Langemark.
Inbegrepen: De drie locaties en Entry Point North zijn vrij toegankelijk. U regelt zelf uw vervoer of gaat mee op excursie.
Praktische tip: Kies de auto of fiets. De afstanden zijn kort, maar er rijden weinig bussen. In Langemark staan de namen van de geïdentificeerde militairen in het massagraf op de basaltblokken eromheen.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. De Yorkshire Trench is toegankelijk van zonsopgang tot zonsondergang. Ga in de winter bij voorkeur in de voormiddag.
Hill 60 en de Caterpillarkrater, sporen van de mijnenoorlog
Vertrek uit Ieper Met de auto, de fiets of een georganiseerde uitstap Ongeveer twee uur Namiddag makkelijk (onverharde paden)
Hill 60 in Zillebeke, ten zuiden van Ieper, ontstond rond 1850 uit aarde die bij de aanleg van de spoorweg vrijkwam. De hoogte in het vlakke landschap werd tijdens de oorlog fel betwist. Onder de heuvel groeven beide legers tunnels. De ontploffingen van 7 juni 1917, bij het begin van de Slag bij Mesen, lieten de kraters achter die u vandaag ziet.
De Commonwealth War Graves Commission bewaart het terrein als gedenkplaats met een betonnen bunker en monumenten, onder meer voor de Australische tunnelploegen. Over het spoor ligt de Caterpillarkrater, nu een vijver in het bos.
In het nabijgelegen provinciedomein De Palingbeek belicht Entry Point South de ondergrondse oorlog van 1915 tot 1917 met film en informatiepanelen. Er vertrekken wandelpaden door de omgeving.
Onderweg via: Hill 60, Caterpillar Crater, Entry Point South, De Palingbeek.
Inbegrepen: De sites en het instappunt Zuid zijn vrij toegankelijk. U regelt zelf het vervoer of neemt deel aan een excursie.
Praktische tip: Onder de heuvel rusten nog veel soldaten. Blijf op de gemarkeerde paden en houd rekening met het karakter van de plek. Gesloten schoenen zijn handig op de vaak modderige grond.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Van april tot oktober liggen de wandelpaden er meestal droger bij.
De oostkant van de Ieperboog met Sanctuary Wood (Hill 62) en het Hooge Crater Museum
Vertrek uit Ieper (ongeveer 5 km) Met de auto, de fiets of een georganiseerde uitstap ongeveer 3 uur Namiddag makkelijk (modderige loopgraven)
Ten oosten van Ieper liggen aan de Meenseweg verschillende herinneringsplaatsen op ongeveer vijf kilometer van de Grote Markt.
Het Sanctuary Wood Museum Hill 62 is een privémuseum van de familie die de grond al vóór de oorlog bezat. U ziet er wapens, uitrusting en stereofoto’s uit die tijd. Achter het museum liggen Britse loopgraven en ondergrondse constructies. Het nabije Canadese gedenkteken op Hill 62 herinnert aan de Canadezen die de heuvel in 1916 innamen. Boven ziet u de torens van Ieper.
Het Hooge Crater Museum is gevestigd in een voormalige kapel uit de vroege jaren twintig, tegenover Hooge Crater Cemetery. U vindt er levensgrote oorlogstaferelen, wapens, uitrusting en een Ford T-ambulance uit 1916. Ernaast belicht Entry Point East de oostelijke Ieperboog. Er vertrekken wandelroutes naar Hill 62 en Sanctuary Wood.
Onderweg via: Sanctuary Wood Museum Hill 62, Hill 62 Canadian Memorial, Hooge Crater Museum, Hooge Crater Cemetery, Entry Point East.
Inbegrepen: Voor beide musea koopt u aparte tickets. Kijk de actuele tarieven na. De loopgraaf van Hill 62 is inbegrepen bij het museum. Het Canadese gedenkteken en het instappunt Oost zijn vrij toegankelijk.
Praktische tip: Op Hill 62 staan water en modder in de loopgraven. Draag laarzen of oude schoenen. Het Hooge Crater Museum sluit op maandag en dinsdag. Beide sites sluiten een deel van de winter.
Beste reisperiode: Van februari tot midden december. Beide musea sluiten doorgaans van midden december tot eind januari.
Kemmelberg, Frans ossuarium en de loopgraven van Bayernwald
Vertrek uit Ieper Met de auto, de fiets of de bus van De Lijn Ongeveer vier uur Een hele dag makkelijk tot matig (klimmen te voet)
De Kemmelberg in Heuvelland, ten zuiden van Ieper, is 154 meter hoog. Boven ligt een provinciaal domein met bossen, weiden, boomgaarden, wijngaarden en wandelpaden. U kijkt uit over West-Vlaanderen en Frans-Vlaanderen. Op het hoogste punt staat de beschermde Belvédèretoren met een kijker en panelen over het landschap en zijn geschiedenis.
Aan de voet van de berg liggen de resten van 5.294 Franse militairen in het Franse massagraf. De meesten sneuvelden in april 1918 tijdens de strijd om de Kemmelberg. Slechts 57 konden worden geïdentificeerd. Hun namen staan op het centrale monument. Het ossuarium behoort tot de UNESCO-Werelderfgoedsites van de Eerste Wereldoorlog.
In Wijtschate volgt u een pad met infopanelen door de gereconstrueerde Duitse stelling Bayernwald. U ziet er loopgraven, twee mijngangen, een mijnschacht en vier bunkers.
Onderweg via: Kemmelberg, Belvédèretoren, Frans ossuarium, Bayernwald, Kemmel, Wijtschate.
Inbegrepen: Het domein van de Kemmelberg, de Belvédère en het ossuarium zijn vrij toegankelijk. Voor Bayernwald koopt u een ticket bij Toerisme Heuvelland, online of op het kantoor in Kemmel. Kijk de actuele tarieven na.
Praktische tip: Koop uw ticket voor Bayernwald vooraf. Bij het bezoekerscentrum van Kemmel in de oude pastorie tegenover de kerk begint een bewegwijzerde wandelroute van 8 km.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. In april en mei bloeien de blauwe boshyacinten op de flanken van de Kemmelberg.
Pool of Peace, Island of Ireland Peace Park en Ploegsteert
Vertrek uit Ieper Met de auto, de fiets of een georganiseerde uitstap Ongeveer vier uur Een hele dag Makkelijk
Bij het begin van de Slag bij Mesen op 7 juni 1917 ontploften negentien mijnen langs het front tussen Ploegsteert en Hill 60. De Pool of Peace in Wijtschate, ook Lone Tree Crater of Spanbroekmolenkrater genoemd, is een van de overgebleven kraters. Vandaag is het een vijver van 129 meter breed en twaalf meter diep. Vlakbij liggen op Spanbroekmolen British Cemetery 58 militairen, bijna allemaal van de 36ste Ulsterdivisie, die op de eerste dag van de slag sneuvelden.
In Mesen staat in het Island of Ireland Peace Park een 34 meter hoge ronde toren in Ierse stijl. Hij werd ingehuldigd op 11 november 1998 voor de doden, gewonden en vermisten uit heel Ierland, ongeacht hun politieke of religieuze achtergrond.
Verder naar het zuiden, in Wallonië, bewaken twee stenen leeuwen het Ploegsteert Memorial. Het draagt de namen van meer dan elfduizend vermisten van het Gemenebest.
Onderweg via: Pool of Peace, Spanbroekmolen British Cemetery, Island of Ireland Peace Park, Mesen, Ploegsteert Memorial.
Inbegrepen: Alle locaties zijn vrij toegankelijk. U regelt zelf uw vervoer of gaat mee op excursie.
Praktische tip: De Pool of Peace is dagelijks toegankelijk. Voorzieningen ontbreken, dus neem water mee. Het traject leent zich voor de auto. Wie fietst, krijgt de hellingen van Heuvelland voor de wielen.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Van april tot oktober hebt u door de lange dagen genoeg tijd om de drie plekken rustig te bezoeken.
Talbot House, de Grote Markt en de hopcultuur in Poperinge
Vertrek uit Ieper Met de trein, de bus van De Lijn, de auto of de fiets Ongeveer vier uur Een hele dag Makkelijk
Poperinge, ten westen van Ieper, bleef tijdens de Eerste Wereldoorlog onbezet. Britse soldaten kwamen vlak achter het front op rust. In december 1915 openden de aalmoezeniers Tubby Clayton en Neville Talbot er Talbot House, een club voor alle rangen.
Het huis is nu een museum. U bezoekt de tentoonstelling over het ontstaan van de club, de kamers van het Old House met een tabletgids, twee filmzalen en de tuin.
In het stadhuis op de Grote Markt zijn twee dodencellen bewaard. De executiepaal op de binnenplaats herinnert aan de soldaten die voor het militaire gerecht werden veroordeeld.
Poperinge is ook een hoppestad. De streek telt 144 hectare hopvelden en zeventien telers. Het Hopmuseum vertelt over de geschiedenis, de oogst en de verwerking. Om de drie jaar organiseert de stad de Bier- en Hoppefeesten.
Onderweg via: Poperinge, Talbot House, Stadhuis, Grote Markt, Hopmuseum.
Inbegrepen: Voor Talbot House en het Hopmuseum hebt u afzonderlijke tickets nodig. Bekijk de actuele tarieven.
Praktische tip: Bij Talbot House kunt u binnen tot een uur voor sluiting. Kies kleine proefglazen als u het plaatselijke bier wilt proeven en laat de auto staan als u drinkt. Combineer het bezoek met Lijssenthoek Military Cemetery onderweg.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Kijk vooraf naar de openingsperiode van het Hopmuseum. Om de drie jaar vindt in september het hoppefeest plaats.
Lijssenthoek Military Cemetery en bezoekerscentrum
Vertrek uit Poperinge Met de auto, de fiets of een georganiseerde uitstap Ongeveer anderhalf uur Namiddag Makkelijk
Van 1915 tot 1920 lagen in het gehucht Lijssenthoek bij Poperinge de evacuatiehospitalen van Remy Siding. Ze vingen gewonden uit de Ieperboog op. Wie er stierf, werd vlakbij begraven. Vandaag rusten er bijna elfduizend doden van dertig nationaliteiten.
In het bezoekerscentrum vindt u een tijdlijn, een plattegrond en een interactieve tafel waarop u namen, regimenten en hospitaaldagboeken kunt opzoeken. U kunt luisteren naar brieven en dagboeken, portretten bekijken en via een kalender elke dag het verhaal van een andere overledene ontdekken. De begraafplaats behoort tot de UNESCO-Werelderfgoedsites van de Eerste Wereldoorlog.
Onderweg via: Lijssenthoek Military Cemetery, Lijssenthoek Visitor Centre.
Inbegrepen: De begraafplaats en het bezoekerscentrum zijn gratis toegankelijk. Er is parking en sanitair. Bij Toerisme Poperinge kunt u een rondleiding boeken.
Praktische tip: Begin in het bezoekerscentrum, dat dagelijks open is, en wandel daarna over de begraafplaats. U mag bloemen, klaprozenkransen of foto’s neerleggen. Bevestig ze niet aan de grafstenen.
Beste reisperiode: Het hele jaar door.
Diksmuide, de IJzertoren en het Museum aan de IJzer
Vertrek uit Ieper, op ongeveer 25 km Met de auto, de bus van De Lijn of de trein vanuit Gent Ongeveer tweeënhalf uur Voormiddag Gemakkelijk, met lift
Diksmuide ligt ten noorden van Ieper aan de IJzer. Belgische en Franse troepen verdedigden de stad in oktober 1914. Aan het einde van die maand zette het Belgische leger de vlakte onder water door de sluizen te openen. De IJzer bleef tot het einde van de oorlog frontlijn. De stad werd in de jaren twintig heropgebouwd.
Aan de rivier staat de 84 meter hoge IJzertoren met het Museum aan de IJzer. Verspreid over 22 verdiepingen, bereikbaar met de lift, brengt de interactieve tentoonstelling oorlog en vrede in beeld. Vanop het terras overzie je de vroegere frontstreek. De eerste toren werd in 1946 vernield. Met de brokstukken werd de Paxpoort gebouwd. De huidige toren werd in 1965 ingehuldigd. Op het domein liggen ook de IJzercrypte en een tentoonstelling over het landschap met een panoramazaal.
Onderweg via: Diksmuide, IJzertoren, Museum aan de IJzer, Paxpoort, IJzercrypte.
Inbegrepen: Voor het museum en de toren heb je een toegangsticket nodig. Kijk de actuele tarieven na. Kinderen vanaf zeven jaar krijgen een activiteitenboekje.
Praktische tip: Een rondleiding duurt anderhalf tot twee uur. Reken ook op eigen tempo ongeveer even lang. Je kunt het domein binnen tot een uur voor sluitingstijd. De Dodengang ligt op ongeveer 1,5 km en past in dezelfde uitstap.
Beste reisperiode: Het hele jaar. Bij helder weer kijk je vanop het dakterras ver over de vlakte. Bij mist is het uitzicht beperkt.
De Dodengang in Diksmuide
Vertrek uit Diksmuide (ongeveer 1,5 km van het centrum) Vanuit Diksmuide met de auto, met de fiets of te voet Ongeveer anderhalf uur Namiddag Gemakkelijk, met een oneffen ondergrond
De Dodengang is een bewaarde Belgische loopgraaf aan de IJzer. Belgische soldaten groeven hem in 1915 en tegenover hen lagen Duitse stellingen. Na de onderwaterzetting van de vlakte scheidde nog maar een smalle strook water beide kanten. De Duitse bunkers lagen ongeveer vijftig meter van de Belgische stellingen. Die situatie hield zo’n drie jaar aan, tot het eindoffensief van september 1918.
Vandaag volgt u een parcours van meer dan een kilometer langs Belgische loopgraven en bunkers en een vooruitgeschoven Duitse bunker. In het bezoekerscentrum vertellen foto’s, films, interactieve toepassingen en meer dan honderd originele voorwerpen over de Belgische en Duitse soldaten.
Onderweg via: Dodengang, IJzer.
Inbegrepen: Voor de toegang betaal je afzonderlijk. Controleer de actuele tarieven. De Belgische museumpas is geldig.
Praktische tip: De beheerders raden rubberlaarzen aan, want de bodem van de loopgraven blijft vaak nat. Combineer de wandeling met een bezoek aan de IJzertoren.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Van april tot oktober ligt het pad er doorgaans droger bij.
Rondleiding door de Ieperboog
Vertrek uit Ieper Georganiseerde uitstap met een busje of minibus 3 tot 8 uur Een hele dag Makkelijk
De meeste herinneringsplaatsen liggen buiten Ieper, verspreid langs landelijke wegen. Ze zijn niet allemaal met de bus bereikbaar. Een rondrit met gids laat u zonder auto meerdere plekken op één dag bezoeken. Onderweg krijgt u uitleg over hun geschiedenis.
Verschillende Ieperse bedrijven organiseren rondritten. Flanders Battlefield Tours werkt met groepen van maximaal zestien personen. Andere aanbieders gebruiken een privébusje of minibus. Een halve dag duurt ongeveer drie uur en een hele dag zo’n acht uur. Veel routes combineren Tyne Cot, loopgraven en mijnkraters met begraafplaatsen van verschillende landen, zoals de Duitse in Langemark. Sommige aanbieders stellen een route op maat samen.
Onderweg via: Ieperboog, Tyne Cot Cemetery, Hill 60, Langemark, Essex Farm Cemetery, Bayernwald.
Inbegrepen: Doorgaans vervoer vanuit Ieper en begeleiding, vaak in het Engels. Museumentrees en maaltijden betaalt u meestal apart. Kijk vooraf wat de prijs omvat.
Praktische tip: Reserveer ruim vooraf in de zomer en in november. Zoekt u het graf van een familielid, geef de naam dan vooraf aan de gids. Die zoekt in de registers van de Commonwealth War Graves Commission.
Beste reisperiode: Het hele jaar door. Met de langere dagen van april tot oktober kunt u vaker halt houden.
Fietsen langs het front vanuit Ieper en Poperinge
Vertrek uit Ieper of Poperinge Met je eigen fiets, een huurfiets of een gids Drie tot zes uur Een hele dag Gemakkelijk tot matig, met hellingen in Heuvelland
Het noorden van de Westhoek is vlak, terwijl je in Heuvelland in het zuiden enkele stevige hellingen vindt. Via het fietsknooppuntennetwerk verbind je de verschillende frontsites gemakkelijk met elkaar. Vanuit Ieper is het ongeveer 5 km naar Hill 62 en 9 km naar het Passchendaele Museum.
De toeristische dienst van Ieper heeft themaroutes over de Eerste Wereldoorlog. Aan de drie instappunten van de Ieperboog, Noord, Oost en Zuid, starten kortere lussen. In Poperinge kun je op verschillende plaatsen een gewone of elektrische fiets huren. Er is ook een Blue-bikepunt. Verschillende aanbieders organiseren begeleide tochten van een halve dag, een hele dag of meerdere dagen.
Onderweg via: Ieperboog, Instappunt Noord, Instappunt Oost, Instappunt Zuid, Kemmelberg.
Inbegrepen: Fietshuur en begeleide tochten betaal je apart. Kijk de actuele prijzen na. De instappunten van de Ieperboog zijn vrij toegankelijk.
Praktische tip: Een elektrische fiets komt van pas op de hellingen van Heuvelland, zoals de Kemmelberg. Neem zelfs in de zomer een regenjas mee. Kijk de knooppunten na, want de bewegwijzering kan veranderen.
Beste reisperiode: Van april tot september zijn de dagen lang en de temperaturen milder. In de winter heb je korte dagen en vaak een gure wind.